Test ve Quiz 4 dk okuma Ece Suveren
Yön Bulma Beceriniz Ne Durumda? 12 Soruluk Test
Haritaya bakmadan yolunuzu bulabiliyor musunuz? 12 soruluk bu test, yön duygunuzu ve mekân belleğinizi gündelik alışkanlıklar üzerinden değerlendirmenize yardımcı oluyor.
Bazı insanlar bir kez gittiği sokağı yıllar sonra hatırlar, bazıları ise her çıkışta aynı köşede duraksar. Yön bulma becerisi doğuştan gelen sabit bir yetenek değil, kullanıldıkça güçlenen bir alışkanlık kümesidir. Haritayı okuma biçiminiz, çevredeki sabit noktaları fark etme hızınız ve kendi konumunuzu zihninizde bir düzleme oturtma alışkanlığınız bu becerinin üç ayağıdır. Aşağıdaki test, gündelik hayatta yön ve mekân bilgisini nasıl kullandığınızı görmenize yardımcı olmak için hazırlandı.
Testi Nasıl Çözeceksiniz?
Aşağıda on iki soru var. Her sorunun üç seçeneği bulunuyor. Kendinizi olmak istediğiniz kişiye göre değil, son birkaç ayda gerçekten yaptıklarınıza göre yanıtlayın. Seçenekler A, B ve C harfleriyle işaretli; kâğıda ya da telefon notuna sırayla harfleri yazın. Puanlama bölümünde her harfin karşılığını ve toplam puanınızın ne anlama geldiğini bulacaksınız. Test bir ölçme aracı değil, kendi alışkanlıklarınıza dışarıdan bakmanızı sağlayan basit bir aynadır.
Sorular
1. Tanımadığınız bir mahallede metrodan çıktınız. İlk yaptığınız şey nedir? A) Etrafa bakıp caddenin uzandığı yönü ve göze çarpan yüksek bir yapıyı belirlerim. B) Telefonu açar, ok hangi yöne dönerse o tarafa yürürüm. C) Rastgele bir yöne yürür, yanlışsa geri dönerim.
2. Bir binanın içinde asansörden çıktığınızda hangi yöne döneceğinizi genellikle: A) Girişte hangi taraftan geldiğimi hatırladığım için bilirim. B) Kapı numaralarına bakarak çıkarırım. C) Çoğu zaman önce yanlış tarafa yürürüm.
3. Evinizin penceresinden güneşin nereden doğduğunu söyleyebilir misiniz? A) Evet, hangi odanın sabah ışık aldığını bilirim. B) Tahmin ederim ama emin olamam. C) Hiç dikkat etmedim.
4. Birine tarif verirken hangi dili kullanırsınız? A) Sokak adları, mesafe ve yön belirterek anlatırım. B) Görsel işaretlerle anlatırım: fırının olduğu köşeden sağa gibi. C) Tarif vermekte zorlanır, konum atmayı tercih ederim.
5. Uzun bir yolculuk sonrası geri dönüş yolunu: A) Gidişte fark ettiğim sapaklar sayesinde hatırlarım. B) Kısmen hatırlarım, kritik yerlerde yardıma ihtiyacım olur. C) Neredeyse hiç hatırlamam.
6. Bir alışveriş merkezinde otoparka indiniz. Aracınızı bulmak: A) Kolaydır, indiğim kapıyı ve kat işaretini akılda tutarım. B) Kat numarasını hatırlarım ama sırayı karıştırırım. C) Genellikle sıra sıra dolaşırım.
7. Kâğıt harita ya da bir alan krokisi elinize verildiğinde: A) Haritayı gerçek yöne çevirip kendimi üzerinde konumlandırırım. B) Bakarım ama okuması vakit alır. C) Haritalar bana bir şey anlatmaz.
8. Yeni bir yere ilk gidişinizde: A) Yol boyunca dönüşleri ve sabit noktaları zihnimde biriktiririm. B) Yalnızca varış noktasına odaklanırım. C) Yolu hiç izlemem, sohbet ya da telefonla ilgilenirim.
9. Yürüyerek gittiğiniz bir yere ikinci kez giderken: A) Yardım almadan giderim. B) Başlangıçta bakar, sonra hatırlarım. C) Her seferinde baştan bakarım.
10. Metro ya da otobüs hattı şeması karşısında: A) Aktarma noktalarını hızla görür, en kısa güzergâhı seçerim. B) Biraz uğraşırım ama çıkarırım. C) Birine sormayı tercih ederim.
11. Bir mekânın kaçıncı katta, hangi cephede olduğunu: A) Genellikle fark eder, aklımda tutarım. B) Sadece kat bilgisini hatırlarım. C) Bu tür ayrıntıları aklımda tutmam.
12. Bilmediğiniz bir yerde telefonunuzun şarjı bitti. Ne hissedersiniz? A) Sorun değil, çevreye bakıp yolumu bulurum. B) Tedirgin olurum ama idare ederim. C) Ne yapacağımı bilemem.
Puanlama
Her A yanıtı için 3 puan, her B yanıtı için 2 puan, her C yanıtı için 1 puan verin. En düşük toplam 12, en yüksek toplam 36 olacaktır. Toplamınızı bulduktan sonra aşağıdaki üç aralıktan hangisine düştüğünüze bakın. Aralıkların sınırında kaldıysanız iki yorumu da okuyun; çoğu kişi keskin bir grubun içinde değil, iki tarzın arasında bir yerde durur.
12-19 Puan: Rotaya Değil Varışa Bakan
Bu aralıktaysanız yol sizin için bir bilgi kaynağı değil, aşılması gereken bir aradan ibaret. Bu tamamen olağan bir tercih; dikkatinizi başka şeylere ayırıyorsunuz. Ancak yönlendirme aracı olmadığında zorlandığınızı fark ediyorsanız küçük bir alışkanlık işe yarar: gittiğiniz her yerde çıkışta bir kez durup arkanıza bakın ve dönüş yolunun nasıl göründüğünü zihninize alın. Manzara geri dönerken bambaşka görünür; bu tek hareket birçok kaybolmayı önler.
20-28 Puan: Duruma Göre Yön Bulan
Tanıdık bölgelerde rahatsınız, yabancı yerlerde ise destek almayı tercih ediyorsunuz. Yön duygunuz var ama düzenli kullanmadığınız için güveniniz dalgalı. Bu aralıktakiler için en hızlı ilerleme, ekrana bakma sıklığını azaltmaktan geçer. Yola çıkmadan önce güzergâha bir kez bakıp iki üç sabit nokta seçin, sonra telefonu cebe koyun. Yalnızca gerçekten gerektiğinde kontrol edin. Birkaç hafta içinde çevreyi daha ayrıntılı gördüğünüzü fark edersiniz.
29-36 Puan: Zihninde Harita Kuran
Yeni bir yere girdiğinizde farkında olmadan bir plan çıkarıyor, kendinizi bu planın üzerine yerleştiriyorsunuz. Bu beceri yalnızca kaybolmamayı değil, bir şehri daha hızlı tanımayı da sağlar. Dikkat etmeniz gereken tek nokta aşırı güven: tanıdık geldiğini düşündüğünüz bir bölge sizi yanıltabilir, çünkü benzer sokak dokuları zihinde birbirinin yerine geçer. Emin olmadığınız durumlarda tahmininizi bir kez doğrulamak, becerinizi zayıflatmaz.
Yön bulma, kas gibi kullanıldıkça gelişen bir beceridir. Her gün yürüdüğünüz güzergâhta bir sokak farklı dönmek, bir binanın hangi cepheye baktığını fark etmek ya da bir yolculuk sonrası gittiğiniz yolu zihninizde geri sarmak yeterlidir. Test sonucunuz ne olursa olsun, birkaç haftalık dikkatli bakışın ardından aynı soruları yeniden yanıtladığınızda puanınızın değiştiğini görme ihtimaliniz yüksektir.